|
معادن تيتان در اروميه
تاريخ :
04/10/1386
تيتانيم در طبيعت به صورت آزاد يافته نمي شود و فلزي است استراتژيك متمايل
به رنگ خاكستري و در خواص شيميايي شبيه قلع است و مانند قلع قادر به شكل
پذيري و داراي دو نوع اكسيد (تی ای او 2) و (تی ای او) كه تنها (تی
ای او 2) درطبيعت به شكل رويتل ، آناتاس و بيروكيت ،اكسيد تيتانيم و همچنين
تركيبات ايلمينت دار به صورت (اف ای تی ای او 2 ) يافته مي شود .در
حال حاضر ايلمينت منبع اصلي تيتانيم مورد نياز در صنعت است و كاني هاي
اقتصادي آن روتيل و ايلمينيت مي باشند .اين اكسيدها در سنگ هاي گابرويي
،نوريت و آنورتوزيتها ، پگماتيتها به صورت پلاسر نيز يافته مي شوند . كاني
ايلمنيت و كانيهاي ديگر تيتان داراي مقاومت زيادي در برابر هوازدگي هستند .
سيستم تيلور آن ارتومبيك ،بلورهاي نازك و مسطح و جلاي فلزي دارد سختي آن
5/5 تا 6 و وزن مخصوص آن 4 است .
ذخاير تيتانيوم بصورت : 1- ذخاير ماگمايي 2- ذخاير پلاسري 3- ذخاير هوازده
4- ذخاير رسوبي آذرين 5-ذخاير دگرگوني و اين كاني بطور متوسط تا شديد خاصيت
مغناطيسي دارد .
ايلمنت و اكسيدهاي تيتان را براي تهيه تيتانيم كه در آلياژهاي مهم و
راهبردي به كار مي رود استفاده مي كنند ،آلياژهاي تيتانيم در بدنه
هواپيماهاي جنگي ،سفينه هاي فضايي ،موشك ها ،موتور هواپيماها ،ادوات رزمي و
توربينهاي گاز،مولدهاي برق و نيروگاه هاي اتمي و در صنايع رنگ سازي ،كاغذ
سازي و پلاستيك به عنوان ماده رنگي مصرف مي شود و در ساختن لعاب سراميك
،لاستيك سازي ،صنايع شيميايي و براق كردن سطح فلزات ،كاغذ سازي ،پزشكي
،الياف مصنوعي ،كرم هاي ضد آفتاب ،ساخت جواهرات مصنوعي و فايبر كلاست ها
،شيشه سازي كاربرد دارد .
كمبود تيتانيم در بازار و افزايش تقاضا براي آن موجب رشد صعودي قيمت اين
ماده معدني شده است و سرمايه گذاري براي توليد اين فلز هر روز افزايش مي
يابد و رونق بازار آن همچنان ادامه دارد و به علت اهميت اين عنصر در صنعت
هوا فضا است در سال 2005 حدود 79 درصد از توليدات آمريكا در صنايع نظامي
مصرف شده است و در هواپيماسازي بوئينگ 777،6840 كيلوگرم و در بوئينگ
787،113400 كيلوگرم مصرف مي شود.
در ساخت آب شيرين كن ها – نيروگاه هاي برق –صنايع پزشكي (ساخت اعضاي بدن -
مفصل ران – زانو – دندان مصنوعي )ساخت كمك فلزها و خودروسازي – توربينها و
روبات ها كاربرد دارد .
اين فلزها تنها عنصري است كه مي تواند هر شرايط بدي را تحمل كند و منعكس
كننده اشعه ماوراء بنفش مي باشد . شمش تيتان هر پوند 4536/. گرم ، 08/27
دلار است . (هرگرم آن حدود 50 دلار است .)
هر تن57 (تی ای او 2)دلار و كنسانتره 52 درصد (تی ای او 2) هر تن 80 دلار و
سرباره 70 (تی ای او 2)درصدي هر تن 300 دلار و سرباره 98 درصدي هر تن
1200 دلار و پيگمنت بالاي 90% هر تن 1500 تا 2500 دلار و فروتيتان هر تن
8000 الي 2200 دلار مي باشد و اين اعداد نشان گر اهميت ثروت ملي سرمايه عظم
نهفته در اين خطه مي باشد كه كشورهاي صادر كننده تيتانيم جهان
عبارتند از : استراليا – قرقيزستان – هندوستان – سريلانكا – تايلند و عمده
كشورهاي مصرف كننده تيتانيم ، ايالات متحده آمريكا – آلمان هستند.
ذخاير تيتانيم در استان آذربايجان غربي تاكنون شناسائي شده است عبارتند از:
1-ذخيره معدني تيتانيم – قره آغاج اروميه :
اين ذخيره معدني به صورت تيتانومنيتيت و ايلمنيت بوده و كانسنگ آن ورليت
سنگ هاي بازيك واولترابازيك –گابرو مي باشد .
متوسط درصد 25/8%=(تی ای او 2) و P2O5 برابر2 درصد بوده تاكنون حدود 209
ميليون تن ذخيره زمين شناسي شناسائي شده است .
2- انديس معدني تيتانيم خانيك اروميه : عنصر
تيتانيم در اين منطقه در درون كان سنگ هاي گابروئي و بازيك و به صورت
تيتانومگنتيت و ايلمنتيت ديده ميشود درصد متوسط ايلمنتيت در اين سنگ ها
62/11 درصد مي باشد . مهمترين ذخيره تيتانيم ايران در كهنوج واقع شده است
كه در مرحله مطالعاتي مي باشد و هيچگونه توليد و فرآوري آن در ايران وجود
ندارد و كليه نيازهاي كشور از طريق واردات تامين مي شود . انديس كهنوج از
نوع ايلمنيت و منيتيت است با سنگ مادر گابروئي و تيپ پلاسري عيار ذخيره
پلاسري 6% (تی ای او 2)=و ذخيره زمين شناسي آن 43 ميليون تن با عيارمتوسط
كانسنگ 7/3 درصد است .
مرجع : اتاق بازرگاني و صنايع و
معادن اروميه
|
