گفتوگو با مقامات ایرانی درباره راههای مهار خشکشدن دریاچه ارومیه
پنجشنبه، ۱۷ شهریور ۱۳۹۰
علی نظریدوست، مدیر طرح ملی حفاظت از تالابهای ایران با حضور در استودیوی برنامه ویژه خبری شبکه دو٬ وحید جلالزاده استاندار آذربایجان غربی و احمدعلیرضا بیگی استاندار آذربایجان شرقی در ارتباط تصویری با این برنامه٬ برنامههای دولت برای مهار بحران خشک شدن دریاچه ارومیه را گزارش دادند.
به گفته آقای نظریدوست روند بارش در حوزه آبخیز دریاچه ارومیه طی پانزده سال گذشته کاهش داشته است. او میگوید مجموع فعالیتهای انسانی با میزان ۳۳ درصد و مجموع عوامل طبیعی با میزان ۶۷ درصد در آمار کارشناسی شده٬ عامل خشکی دریاچه ارومیه اعلام شدهاند.
یکی از راهکارهایی که برای جبران آب دریاچه ارومیه در نظر گرفته شده٬ تغییر حوزه آبریز آن و انتقال آب از رود ارس و رودخانههای دیگر جاری در استانهای آذربایجان غربی و شرقی و کردستان است. طرحی که به عقیده برخی کارشناسان موجب تشدید خشکسالی در مناطق دیگر خواهد شد اما آقای نظریدوست میگوید طرحهای اجرایی که در نظر گرفته شدهاندش به استانها کمک میکنند تا نیاز توسعه خود را هم تامین کنند.
آقای نظریدوست تاکید میکند که استانهای آذربایجان غربی٬ آذربایجان شرقی و کردستان موظف خواهند بود تا با ارسال به ترتیب یک میلیارد و ۷۸۰ میلیون متر مکعب٬ ۲۷۰ میلیون متر مکعب و ۹۵۰ میلیون متر مکعب٬ با در نظر داشتن حق برداشت خود از آبهای حوزه به حل مشکل دریاچه ارومیه کمک کنند.
بر اساس پژوهشی که خرداد سال ۱۳۸۹ تحت عنوان «برنامه مدیریت جامع دریاچه ارومیه» انتشار یافت، هر سال باید پنج هزار و ۳۰۰ میلیون متر مکعب آب به دریاچه ارومیه وارد شود.
به گفته آقای نظریدوست منابع پیشبینی شده برای ۲۴ طرحی که جهت حل مشکل دریاچه ارومیه در یک دوره پنج ساله در نظر گرفته شده ۱۳هزار و ۲۰۰ میلیارد ریال است.
4
مخالفت آذربایجان با انتقال آب ارس به دریاچه ارومیه
پنجشنبه ۱۷ شهریور ۱۳۹۰
در شرایطی که مقامهای جمهوری اسلامی نهايی شدن طرح انتقال آب ارس به درياچه اروميه را اعلام کردهاند یک مقام دولت جمهوری آذربایجان از مخالفت کشورش با این پروژه خبر داده است.
براساس گزارش ایسنا حسینقلی باقراف، وزير محيط زيست و منابع طبيعی جمهوری آذربايجان، گفته است که ايران برای انتقال آب از رود ارس به درياچه ارميه بايد در ابتدا رضايت آذربايجان را جلب کند.
این در شرایطی است که طبق توافق میان دو کشور در صورت بروز خشکسالی، ایران و آذربایجان امکان استفاده از ذخایر آبی رود ارس را خواهند داشت.
طرح انتقال آب رود ارس به دریاچه ارومیه درپی اعتراضهای گسترده فعالان محیط زیست به خشک شدن تدریجی این دریاچه آب شور در دولت و مجلس مطرح شده است.
احمد علیرضا بیگی، استاندار آذربایجان شرقی، گفته است که طرح مطالعاتی انتقال آب رودخانه ارس به دریاچه اورمیه در دومین سفر استانی هیئت دولت تصویب شده است.
به گفته او سال گذشته 700 میلیارد ریال و امسال 840 میلیارد ریال به این طرح اختصاص یافته و در صورت پرداخت به موقع منابع مالی مورد نیاز، این طرح مدت سه سال تکمیل خواهد شد.
همزمان محمدرضا رحیمی، معاون اول رئیسجمهور، گفته است که ایران بخش «حقآب» از رود ارس را به دشتهای كشاورزی استانهای آذربايجان غربی و شرقی انتقال میدهد و مازاد آن را دستکم در شش ماه از سال به درياچه اروميه انتقال خواهد داد.
در واکنش به این اظهارات وزير محيط زيست و منابع طبيعی جمهوری آذربايجان گفته است که براساس قرارداد دوجانیه میان ایران و آذربایجان، ميزان حق استفاده طرفين از آب ارس برای کشاورزی و مسائل ديگر مشخص است.
براساس پروتکل همکاری آذربایجان و ایران در زمینه استفاده مشترک از انرژی سد آبی ارس مقرر شده دو کشور از انرژی برقی و منابع آبی سد ارس بهطور مشترک استفاده کنند. بر اساس موافقت دوجانبه، در صورت بروز خشکسالی هر دو کشور امکان استفاده از ذخایر آبی رود ارس را خواهند داشت.
براساس طرح مطالعاتی انتقال آب ارس به دریاچه ارومیه قرار بود مناقصهای برگزار شود و سرمایهگذار برنده نسبت به سرمایهگذاری در این پروژه اقدام کند. هنوز اجرای این مناقصه گزارش نشده است.
به گفته استاندار آذربایجان شرقی حجم آب انتقالی از رود ارس به دریاچه ارومیه 600 میلیون مترمکعب در نظر گرفته شده است.
5
دولت۹۵۰ میلیارد تومان برای نجات دریاچه ارومیه درنظر گرفت
دوشنبه ۱۴ شهریور ۱۳۹۰
همزمان با شدت گرفتن اعتراضها به وضعیت بحرانی دریاچه ارومیه، محمدرضا میرتاجالدینی، معاون پارلمانی رئیسجمهوری ایران اعلام کرد که سهم قابل توجهی از بودجه هزار میلیارد تومانی احیای کل دریاچهها و تالابهای کشور به دریاچه ارومیه اختصاص مییابد.
این مقدار به گفته محمدجواد محمدیزاده، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، ۹۵۰ میلیارد تومان (۹۰۰ میلیون دلار) است.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست و معاون رئیسجمهوری ایران، عصر دیروز، ۱۳ شهریور در پایان جلسه هیئت دولت در گفتوگو با خبرگزاری ایرنا، انتقال حوزه به حوزه آب از رودخانه ارس و سرچشمههای رود زاب در استان كردستان را از جمله برنامههای دولت برای حل مشکل دریاچه ارومیه اعلام کرد.
معاون رئیسجمهوری ایران همچنین گفت که این ۹۵۰ میلیارد تومان برای همین جابهجایی در نظر گرفته شده است.
در همین حال، محمدرضا میرتاجالدینی عصر دیروز به خبرگزاری ایرنا گفت که نمایندگان مجلس به «اشتباه» فکر میکردند که اعتبار هزار میلیارد تومان فقط برای احیای دریاچه ارومیه در نظر گرفته شده و به همین دلیل دو فوریت طرح آنها تصویب نشد.
اما به گفته آقای میرتاجالدینی این بودجه هزار میلیارد تومانی «برای احیای کل دریاچهها و تالابهای کشور و همچنین شرایط بحرانی» است و «مبلغ خوبی» از این اعتبار به دریاچه ارومیه اختصاص خواهد یافت.
دریاچه ارومیه، دومین دریاچه آبشور دنیا است که در اثر خشکسالی و ایجاد سدهای متعدد بر روی رودخانههایی که به آن میریزند، ۶۰ درصد از آن نابود شده و اکنون به دلیل افزایش شوری به حد فوق اشباع، به رنگ قرمز درآمده است.
در بیست روز گذشته، همزمان با بحرانیشدن وضعیت این دریاچه، احتمال بروز سونامی نمک و مخالفت ۹۴ نماینده مجلس با بررسی دو فوریت طرح «انتقال آب برای نجات دریاچه ارومیه»، اعتراضها نسبت به این موضوع شدت گرفت.
مردم در شهرهای ارومیه و تبریز تاکنون چند بار نسبت به وضعیت دریاچه ارومیه اعتراض کردهاند و تجمع روز شنبه که «صدها» تن در آن حضور داشتند توسط نیروهای نظامی و امنیتی «گاز اشکآور و باتوم» به خشونت کشیده شد و عدهای بازداشت شدند.
معاون امنیتی انتظامی استانداری آذربایجان غربی این تجمع را حدود ۲۰۰ نفر اعلام کرد و «غیرقانونی» خواند و خبرگزاری نیمهدولتی فارس نیز گزارش داد که ۶۰ نفر از معترضان در ارومیه بازداشت شدهاند.
پیش از این یک عضو کمسیون امنیت ملی مجلس و یک عضو شورای شهر تهران از برخورد «امنیتی» با معترضان به خشکشدن دریاچه ارومیه و «سیاسی» خواندن این اعتراضها انتقاد کردند.
امروز وبسایت جرس، متعلق به مخالفان دولت ایران بیانیه ۵۰۰ فعال سیاسی، مدنی، دانشجویی و روزنامه نگار را منتشر کرد که در آن به نمایندگان مجلس هشدار داده شده که «بدون اغراض سیاسی» فورا طرح احیای این دریاچه را به اجرا درآورند.
در این بیانیه اعتراضی، آمده است که خشکشدن و نابودی دریاچه ارومیه، با «ندانمکاریها و سهلانگاری» مسئولان صورت گرفته است و عواقب زیستی آن میلیونها شهروند ایرانی را بهطور مستقیم وغیرمستقیم مورد حمله قرار خواهد داد.
پیشتر نیز ۱۴۰ روزنامهنگار ایرانی در نامه به نمایندگان مجلس، مسئولان دولت با هشدار نسبت به اثرات اقتصادی، اجتماعی خشکشدن دریاچه ارومیه، خواستار پیگیری و نظارت بر اجرای قانون و برنامه جامع مدیریت زیست بومی این دریاچه شده بودند.