Latın və Ərəb Qrafikalı Azərbaycan Əlifbası (Azerbaijani Latin and Arabic Alphabet)

 

Latınca

Ad

Səs

Ərəbcə

Misal (Latınca)

A  a

 

ata, Araz, axar, azad, Axmaqaya

B  b

be  ِﺏ

 

baba, Babək, birlik, bərabər, Bəxtyr

C  c

ce  ِﺝ

 

can, canbir, canlı, cavan, cənub

Ç  ç

çe  ِچ

ç  چ

  چ

çaxır, çapar, çay, çek, çənli, çiçək

D  d

de  ِﺪ

dədə, dalğa, dəhrə, dərc, dərd, dəstək

E  e

ِﺍ

ِﺍ

ِ  ِﺍ

evdə, eldaş, elat, etiraz, Eynalı, eynək

Ə  ə

ə  ﺍَ

ə  َ

َ  ﺍَ

Ərk, ədalət, əkinçi, əl-ələ, əzilmiş

F  f

fe  ِﻑ

 

faciə, fədai, fərasət, fəhlə, Faxtə

G  g

ge  ِﮒ

 

gecə, güc, gələcək, geniş, göyçək, gül

Ğ  ğ

ğe  ِﻍ

ğ 

 

* dalğa, dağ, dağdibi, bağ-bağça, çağır

H  h

he  ِﺡ

haqq, hamı, heca, heç, Heyət, hicran

X  x

xe  ِﺥ

 

xalq, xallı, xaric, xatirə, Xiyabani, xoş

I  ı

ı 

ı 

ﺍﺌ ٸ

* Bakılı, bahalı, acı, dustaqçılıq, alıcı

İ  i

ﺍﻴ

ﺍﻴ

ﺍﻴ    ﺍﻯ

ildırım, ikisi, ikiüzlü, indiki, iradəli

J  j

je  rِ

r

r

jaket, jest, jurnal, jandarm, jasmin

K  k

ke ka ﮐﺎ ِﮎ

 

kabab, kafe, kağız, kanal, kefsiz, kod, kömür

Q  q

qe  ِﻖ

 

qurqud, qabıqlı, qafalı, qanad, qarışıq, qərib

L  l

el  ِﺍﻞ

 

laçın, ləhcə, lələş, ləzzət, lotu, lüğət, lülə, lütf

M  m

em  ِﺍﻡ

 

maddə, mağaza, maraqlı, Möcüz, mübarizə

N  n

en  ِﺍﻦ

 

Nizami, nağil, nahar, nənə, namərd, nəmənə

O  o

ﺍﯘ

ﺍﯘ

ُ  ﺍﯘ

oba, ox, oxucu, okul, otaylı, ovçu, ot, otaq

Ö  ö

ö  ﺍﯝ

ö  ﺍﯝ

  ﺍﯝ

ödəmək, ölçü, örtük, öpüş, öyrənci, özgə

P  p

pe  ِﭗ

 

paxlava,  palçıq, pendir, pinəçi, protest

R  r

er  ِﺍﺭ

reyhan, razılıq, rəiyyət, rişə, ruh, rübab

S  s

se  ِﺱ

Səməd, Sabir, saçlı, saqi, sazaq, seçki

Ş  ş

şe  ِﺶ

ş 

 

şadlıq, şahmat, şəfəq, şüşə, şücaət, şuar

T  t

te  ِﺖ

   

Təbriz, tamaşa, tarix, təbrik, təkrar, təlaş

U  u

ﺍﻮ

ﺍﻮ

ﺍﻮ

uğurlu, ulduz, unutmaq, uzaqlıq, uyğun

Ü  ü

ü  ﺍۏ

ü  ﺍۏ

ﺍۏ

üçqat, ümid, ürək, ütülülük, üz, üzlü, üzüm

V  v

ve  ِﻮ

vağzal, vahid, varlıq, vaveyla, vəkil, vız-vız

Y  y

ye  ِﯼ

ﯿ 

yadelli, yağış, yol, yön, yaralı, yurd, yük

Z  z

ze  ِﺯ

ﺿ

zarafat, zədəli, zibil, zır-zır, zirvə, zülm

 

* Baxmayaraq ki (Ğğ) və (Iı) hərfiləri Azərbaycan dilində, Latınca yazılan sözlərin əvvəlində işlənmir.

 Bu qayda Ərəb əlifbasilə yazılan sözlərə aid

 

 olmur.  Ərab əlifbasında () hərfilə başlanan sözlərinə, oxuyanda hökmən (q ) səsi verirlməlidir. 

Bu sözlər, Latın əlifbsında (Qq) hərfilə yazılıb və səsləsnirlər.

 

  Qeyd olunmalıdır ki, Ərəb əlifbasında yazılan bu sözlər təxminən 200 kəlmədən ibarətdir.

 

Neçə misal:

qurbət = ﻏﺭﺑﺖ,  qəddar =ﻏﺪﱠﺍﺭ,  qüssə = ﻏﺼﻪ,  qubar = ﻏﺒﺎﺭ,  qərib = ﻏﺭﻳﺐ,  qəzəb = ﻏﻀﺐ,  qəflət = ﻏﻔﻠﺖ

 qürur = ﻏﺭﻭﺭ,  qələbə = ﻏﻠﺒﻪ

 

Ərəb əlifbasında Azərbaycan dilini oxumaqa maraqlananlar, eliyəbilərlər Güney Azərbaycanda nəşr

edilən ədəbi, ictimai və siyasi əsərləri oxunsunlar.

 

  Azərbaycan Yazıçılar Heyəti internet səhifəsinə baxabilərsiniz: www.azer-online.com

 

Bu yazı, Güney Azərbaycanlılar Təşkilatı (GAT-UK), tərtib etdiyi dil kilasına təqdim edilib.           

 Səhənd Bağmeşəli